Emile Clausroute

         Rond de eeuwwisseling (19e-20e eeuw) trok de Leiestreek tussen Gent en Deinze veel kunstenaars aan. Deze route neemt je mee naar de plaatsen waar Emile Claus gewoond of gewerkt heeft. Leuk meegenomen in tijden van crisis is dat het routekaartje gratis te verkrijgen is bij TOV.

          S tarten gebeurt aan het Sint-Pietersstation te Gent. Linksaf langs de gigantische bouwput waar volgens mij Gent volledig in kan opgeborgen worden. Deze straat helemaal tot het einde volgen en terug linksaf. Je bent nu op het fietsroutenetwerk en bij de Leie. De bouw van het nieuwe spoorviaduct schiet goed op. De aangebouwde fietsbrug trekt onze aandacht: het is een knappe constructie.
Knappe fietsbrug.
 

           Villa's ontnemen me het zicht op de Leie. Ik begeef me op een bouwterrein om toch een eerste glimp te kunnen opvangen van de "Gouden rivier". 
Afsnee is het eerste dorp dat je passeert op deze route. Het Leie veer vaarde op het moment van passage natuurlijk niet. Niet erg, de route maakt er toch geen gebruik van. Te Afsnee kan men tegen kritiek: het bord dat de vaardagen en -tijden weergeeft vermeldt de mogelijkheid tot het invullen van een klachtenboek!

 
Glimp van de Leie.Afsnee.Wachten?Klachtenboek.
 

           Dit dorp is een voorschoot groot, dus voor je het goed en wel weet ben je terug in de groene omgeving. Wist je dat onder de autosnelwegviaduct van de E40 een fietsbrug is opgehangen?

 
Niet iedereen fietst langs de Leie.Fietsbrug.Poseren.
 

           Parallel met de autosnelweg gaat de route verder; het geraas krijg je er zomaar bij. Kasteel Borluut dat je daarna op je weg ontmoet is een lust voor het oog. Het kasteel staat in de Kleine Gentstraat, vlakbij het dorpscentrum van Sint Denijs Westrem. Sinds 1997 is het kasteel samen met het park en de kasteeldreef een beschermd monument. De benedenverdieping wordt verhuurd aan culturele verenigingen, de bovenverdieping dient als secretariaat van het Festival van Vlaanderen.

 
Groene omgeving.Kasteel Borluut.Pompen maar.Dreef.
 

           De kaarsrechte dreef is chic om door te rijden. Nadien moet je het met wat minder stellen, want je komt pardoes uit op de N43. Druk verkeer, met de gekende winkelketens die je overal tegenkomt. Als cultuurschok kan dit wel tellen hoor! Het leed is nog niet geleden, want de weg die naar de Pinte leidt moet het zonder deftig fietspad stellen. Het minpuntje van de route en het Oostvlaamse routenetwerk? 
Daarna kan er wel een afgescheiden fietspad vanaf. Het bevindt zich aan de linkerkant van de weg. Pas op bij zijstraten, uitritten ed want fietsers die dan in feite van rechts komen verrassen de automobilisten steeds weer.

 
Naar De Pinte.Schietgebedje.
 

           Waar een kapel op een hoek staat moet je linksaf. Wat het opschrift vraagt te doen hebben we niet gedaan. Je komt langs een bunker die vermoedelijk werd gecamoufleerd als woonhuis. Gepleisterde raamopeningen, schuine bovenkant waar destijds een nepdakgebint werd aangetimmerd?

 
Hebben we niet gedaan.Woonhuis of bunker?
 

           De route passeert rakelings langs Astene. Wat wel wordt aangedaan is de Astenedreef. Aangelegd tussen 1775 en 1822. Info ter plaatse.
Astenedreef.en omgeving.
 

           De spoorlijn over en Deinze is bereikt. Aan de overzijde van de Leie is nog wat oude industrie te zien. Thv knooppunt 5 sta je voor de hartverscheurende keus: of je breit nog een stukje van 15km naar Machelen aan je tocht of via de Leie naar knooppunt 9.

 
Leie te Deinze.Deinze.Leie.
 

           Op naar Machelen! 
Eerst nog een kort stukje langs de Leie, nadien rij je door nieuwe verkavelingen. Dit is Petegem. Straat in straat uit, villaatjes in alle soorten en maten. Er komt schijnbaar geen eind aan, maar toch vertoef je weldra terug in open ruimte. Oef!

 
Open ruimte.
 

           Onverharde veldwegen leiden naar Machelen. Na regenweer zal dit een lastig stukje zijn me dunkt. In het dorp ga ik even afwijken van de route om het militair kerkhof (WOI) te bezoeken. Voor het merendeel Fransen, een handvol Duitsers, ook gesneuvelden van de koloniale troepen die Frankrijk had ingezet in de strijd.

 
Op naar Machelen.Kapel.Jonge levens.
 

           Rechtsomkeer om de route verder te zetten. De molenromp die je wat verder op je weg ontmoet is in deerniswekkende staat. Restauratie dringt zich op. Het dorpsplein aan de Leie is mooi heraangelegd. Nodigt uit om even te verpozen.

 
Molenromp.Machelen.
 

           Wat me bezighoudt is het schilderij "Communicanten". Rondjes draaien bij de kerk om het zelfde uitzichtpunt te vinden dat de schilder toen had. Er komt iemand met enorme sleutel uit de kerk, luid knarsend gaat de deur op slot. Het blijkt de koster te zijn. Vanwaar… tja steeds dezelfde vragen die een mens tijdens een fietstocht te horen krijgt. Het schilderij is de man bekend en na bekijken van de afbeelding op het routekaartje wijst hij me zonder aarzelen het uitzichtpunt aan. "Hier en nergens anders" volgens hem. Ik kan niet anders doen dan beamen.
Communicanten.
 

           Het Raveelmuseum is gesloten, een onverhard pad brengt me uit Machelen. Bij het Schipdonkkanaal naar rechts. De oevers kalven enorm af. Hele stukken zijn afgezet, verboden toegang wegens onstabiliteit. Een paar km verder moet je bij de spoorweg rechtsaf. Adieu kanaal. Langs een industrie terrein en je bent voor de tweede keer in Deinze. 
Besluit: ommetje van 15km was de moeite waard!

 
Oeps.Afkalvende oevers.Tunnel van groen.
 

           Even de plaatselijke bakker opzoeken. Een picknickplekje langs de Leie is gauw gevonden om het rijsttaartje op te smullen. Via de linkeroever gaat de route verder. Aan de overzijde is het leuk wonen zo te zien: je tuin komt uit op de Leie. Sommigen hebben een steiger waar een motorjachtje aangemeerd ligt.

 
Leie.Zoek de reiger.
 

           Zeker de remmen dicht knijpen te Astene sas (beschermd monument). Het ziet er nog altijd zo uit als op het schilderij uit 1903! Naast het sas is de vzw Historische Schepen dat een museum herbergt gevestigd. 
Tja, eens te meer tref ik een gesloten deur aan!

 
Astene sas.Astene sas.Gesloten deur.
 

           Mis als je dacht dat het mooiste stukje van de route is; het beste moet nog komen. Voorbij het sas moet je over een gebogen houten bruggetje (fietsers afstappen). Eronder stroomt een afgesneden Leiearm. De onverharde Maaigemdijk en omgeving zijn een lust voor het oog. Beetje smalletjes om op te fietsen, maar dat nemen we er graag bij.

 
Groene omgeving.Vanop de Maaigemdijk.
 

           Het mooie en goed onderhouden Kasteel van Ooidonk komt dichterbij. Veel meer dan glimp opvangen is er niet bij. Het kasteel is immers vandaag niet toegankelijk. In het koetshuis is een taverne-restaurant gevestigd. Zie kader. De hobbelige kasseien van de Ooidonkdreef leiden naar de kasteelpoort.

 
Kasteel Ooidonk.Dreef.Kasteelpoort.
 

           Bachte Maria Leerne ziet er nog net zo uit als toen Claus in 1890 "Na de begrafenis" schilderde. De route scheert langs het dorp. Straat in, straat uit (kasseien) gaat dan door Deurle. Flinke villa's in alle soorten en maten. De asfaltstrook in het midden van de kasseistraatjes brengt wat soelaas.

 
Tussen de villa's.Oef.
 

           Langs de kunstenaarswoning "Torenhof", gebouwd in 1917 in opdracht van kunstschilder Albert Servaes. Let eens op de ruïne wat verder. Dan krijgt het groen weer de bovenhand, je bent nu in de Latemse meersen. Het kerktorentje dat je in het vizier krijgt is dat van Baarle. Maar ertussen stroomt de Leie en er is geen brug. Het veer ligt er werkloos bij; het vaart niet. Net als te Afsnee kun je ook hier eventuele grieven in een klachtenboek neerpennen.

 
Kunstenaarswoning Torenhof.Leiemeersen.Werkeloos veer.
 

           Wat nu? 
Een paar honderd meter terug en linksaf naar knooppunt 67. Je bereikt Sint Martens-Latem. De remmen dicht bij het panorama dat je krijgt bij een wijde Leiebocht. Dit zou je hebben gemist indien het veer je over de Leie zou hebben gebracht. Veel volk hier op deze doodgewone werkdag. Het dorp zelf is een pareltje.

 
Wijde Leiebocht te Sint Martens-Latem.
 

           Door de routewijziging zijn we genoodzaakt om even het routekaartje bovenhalen. Rakelings langs kasteel Borluut dat je eerder passeerde. Daarna voor de tweede keer langs de autosnelweg. Maar in tegengestelde richting van in het begin van deze tocht. Maar de Leie zijn we nog altijd niet kunnen oversteken. De fietsbrug die onder de autosnelwegbrug is opgehangen lost dit probleemloos op.
Toch de Leie overgestoken.
 

           Een wat smal, halfverhard fietspad langs de Leieoever brengt je naar Drongen. Thv de imposante abdij besluiten we om voor de tweede keer van de route af te wijken. De eigenlijke route leidt langs de watersportbaan, maar geen zin daarvoor. Het alternatief is een smal goed berijdbaar fietspad van 3,5km dat trouw de talrijke Leiebochten volgt. 
Dit alternatief is qua afstand iets langer, maar dat voel je niet in zo'n wonderschone omgeving. 
Voor alle duidelijkheid: van knooppunt 57-62-56 en naar 52. ipv: 57 rechtstreeks naar 52 te rijden.

 
Op weg naar Drongen.Leiebocht.Abdij Drongen.
 

           Mooie liedjes blijven niet duren. Bij de ringvaart rechtsaf en thv de eerste brug de vaart oversteken. Je bent nu terug bij het begin van de route. Langs het nieuwe spoorviaduct en rechtsaf (bouwput) om je naar het station te begeven.

 
Kaart. Weetjes: